CELA About Talents News Calendar Contact Reading Room

Facebook Instagram Newsletter LinkedIn
View all filters Polish ✕ Clear

Błądząca płeć. Trylogia

Translated from Romanian to Polish by Olga Bartosiewicz-Nikolaev
Written in Romanian by Cristina Vremes
7 minutes read

Niebo dzielę z ptakami

Translated from Slovenian to Polish by Joanna Borowy
Written in Slovenian by Agata Tomažič
7 minutes read

Brooklyn-Barakaldo

Milczeć i być współwinnym? Czy dochodzić sprawiedliwości i bać się zemsty? Mateo wraca do rodzinnego domu w Madrycie, po tym jak stracił pracę w studiu architektonicznym w Barcelonie. Gdy przez przypadek znajduje w rzeczach swojego ojca Juana pistolet, zaczyna podejrzewać, że broń ma jakiś związek z zamachem terrorystycznym sprzed dwudziestu lat, dokonanym w tamtej dzielnicy przez ETA. Czytelnik równolegle poznaje historię Malen, która w 2000 roku w tej samej okolicy planowała zabójstwo pewnego sędziego, ale realizacja misji przyniosła nieoczekiwane rezultaty. Mateo docieka prawdy o przeszłości swojego ojca, co doprowadzi go do ujawnienia tajemnic, które mogą nieodwracalnie podważyć fundamenty życia jego i bliskich mu osób. Wykorzystując prawdziwą historię zamachu sprzed dwudziestu pięciu lat, Antonio Lleras w swoim emocjonującym debiucie rozważa temat odkupienia win i nowych początków. Zastanawia się, jak lata po zakończeniu działalności przez ETA ofiary i oprawcy, którzy doświadczyli przemocy i zemsty, próbują zbudować swoje życie na nowo.
Translated from Spanish to Polish by Justyna Sterna
Written in Spanish by Antonio Lleras
8 minutes read

Bądź cicho

„Zaginięcie jednego z nas nie trafia do wiadomości dnia, bo to żadna wiadomość. Reszta świata o tobie nie myśli ; nie wtedy, gdy wciąga kokainę, którą przemyciłeś, nie wtedy, gdy nosi ubrania, które uszyłeś, ani nie wtedy, gdy wyrzuca cię ze swojego kraju.” To historia Alexa, wycofanego chłopaka, który uciekł z Meksyku i odbywa staż na holenderskim uniwersytecie, próbując ocalić wszystko, co jeszcze da się ocalić. Żeby żyć, musi mówić. Żeby przetrwać- milczec. Milcz/ Bądź cicho to poruszająca powieść o zamkniętych granicach i bezgranicznej odwadze, o sile języka oraz o niejednoznacznej granicy między sprawcami a ofiarami. Wszystkie postacie w tej książce są fikcyjne. Fakty - nie. Książka opiera się na wieloletnich badaniach i relacjach osób mających doświadczenie uchodźstwa lub deportacji, specjalistów prawa azylowego, wykładowców różnych (meksykańskich) uniwersytetów, psychologów traumy, działaczy na rzecz praw człowieka, dziennikarzy, osób ukrywających się oraz ofiar i sprawców przemocy karteli i gangów. Historia rzuca światło na wpływ (międzynarodowych) władz na życie jednostek, a także na przemoc związaną z narkotykami i przemoc seksualną. Ta przejmująca opowieść obnaża również złożoną relację między „krajami narkotykowymi”, takimi jak Meksyk, a Europą, kontynentem, który coraz szczelniej zamyka granice przed osobami ubiegającymi się o azyl, a jednocześnie pozostaje jednym z głównych centrów przemytu i konsumpcji kokainy. „Mistrzowska powieść. Trochę się przy niej popłakałam. Ostra, czuła i bolesna. Mam nadzieję, że cała Holandia przeczyta tę książkę.” , Nikki Dekker (pisarka z CELA #2) „Imponująca, fenomenalna powieść. Marjolein Visser napisała w Milcz/ Bądź cicho wstrząsającą książkę o jednym z najbardziej brutalnych systemów na świecie.” Lex Bohlmeijer, de Correspondent
Translated from Dutch to Polish by Marta Talacha
Written in Dutch by Marjolein Visser
7 minutes read

Rodzina Miralles

Translated from Spanish to Polish by Justyna Sterna
Written in Spanish by Kike Cherta
7 minutes read

Szczęśliwe zakończenie

Translated from Serbian to Polish by Aleksandra Wojtaszek
Written in Serbian by Jasna Dimitrijević
7 minutes read

Wyobrażone światy Edgara Chaosa

Translated from Slovenian to Polish by Aleksandra Wójcik
Written in Slovenian by Julija Lukovnjak
10 minutes read

Obce miasto

Translated from Czech to Polish by Agata Wróbel
Written in Czech by Anna Háblová
8 minutes read

Ech, dziewuszki (It’s Both Heaven and Hell Here. Moldova: a Century of Lived History)

Translated from Romanian to Polish by Aleksander Podgórny
Written in Romanian by Paula Erizanu
6 minutes read

Curling

Translated from Spanish to Polish by Justyna Sterna
Written in Spanish by Yaiza Berrocal
7 minutes read

Wszystkie windy sprowadzą do parteru (Woda do oglądani)

Translated from Bulgarian to Polish by Zofia Kręc
Written in Bulgarian by Gergana Galabova
7 minutes read

Nie ma nikogo, kto byłby do ciebie podobny

Translated from Slovenian to Polish by Aleksandra Wójcik
Written in Slovenian by Ajda Bračič
7 minutes read

Nie byłam, ale teraz jestem. Wrażliwa na każdą zmianę pogody

Translated from Serbian to Polish by Aleksandra Wojtaszek
Written in Serbian by Marija Pavlović
7 minutes read

Poszukiwaczka rzeczy: 44 (nie)zwyczajnе przedmioty z bliska i z daleka

Tak jak sugeruje podtytuł, książka Poszukiwaczka rzeczy przedstawia historie 44 przedmiotów z bliska i z daleka. W środku znajdziemy zaskakujące, różnorodne i uporządkowane tematycznie znaleziska z całego świata: buty z Bhutanu, płytki chodnikowe z Barcelony według projektu Gaudiego, szklanki do wina z kraju Basków, broszkę w kształcie serca z Sarajewa, espadryle z Pirenejów, skarabeusze ze Starożytnego Egiptu, pudełko ze śmieciami z Nowego Jorku, kawałek pomarańczowego materiału „Dryfujących pomostów” z jeziora Iseo, słoweńskiego dzwoniącego smoka, mapę Wschodniego Berlina i wiele innych. Opowiadając historie konkretnych przedmiotów, Ekaterina Petrowa w rzeczywistości opowiada o miejscach, z których one pochodzą – o Küstendorfie i Katmandu, o Lublanie i Luizjanie, o Belwederze i Bilbao, o Selçuku i Central Parku – jednocześnie umieszcza je w szerszym językowym, kulturowym, historycznym, antropologicznym i geograficznym kontekście. Teksty są pomysłową mieszanką dzienników podróży, esejów i opowiadań, uważnie przeanalizowane i poprzetykane ciekawostkami, ale przełamane subiektywnym spojrzeniem autorki, jak i jej osobistą biografią podróżniczki, tłumaczki i poszukiwaczki rzeczy. Artystycznie skomponowana przez Ljubę Chalewą, jedną z najsłynniejszych bułgarskich ilustratorek, szata graficzna książki w cudowny i pełen poczucia humoru sposób oddaje ducha i nastrój historii. Dzięki temu sama książka również staje się pięknym i niosącym przyjemność przedmiotem – do czytania i powracania, do posiadania i obdarowywania.
Translated from Bulgarian to Polish by Zofia Kręc
Written in Bulgarian by Ekaterina Petrova
8 minutes read

Zaklinanie węży w gorące wieczory

Opowieść o młodej kobiecie, która wędruje przez surrealistyczną Warszawę w podartej sukni ślubnej. Jest umazana złotą farbą, zamiast torebki trzyma butelkę wina, a w gorsecie chowa skradziony przedmiot. Powrót do domu utrudniają jej apokaliptyczny upał i chmura czarnego dymu, która zmierza nad miasto. Osoby, które spotyka po drodze, zaskakują nawet bardziej niż pogoda w stolicy. Ambroży chce stworzyć arcydzieło, choć brakuje mu talentu. Ramona zajmuje się dłońmi klientek kompleksowo: robi manicure i wróży z ręki. Stefan zapewnia, że jest albinosem – a przynajmniej jedna z części jego ciała jest. Rozmowy z nimi stanowią pretekst, by opowiedzieć o sobie i swoich doświadczeniach. A może raczej: o osobie, w którą się teraz wciela, bo prawdziwe imię bohaterki do końca pozostaje tajemnicą. Znamy jedynie jej pseudonim – to jako cam girl Violet Love występuje przed mężczyznami, którzy płacą jej za spełnianie ich fantazji, nie tylko seksualnych. “Jestem zaskoczona tym debiutem: Żarów napisała książkę skomplikowaną, zagmatwaną i bardzo zmysłową, w której każde zdanie jest przemyślane i potrzebne. Rozsypaną przez autorkę w „Zaklinaniu węży…” układankę można złożyć z powrotem w niezbyt przyjemny obrazek - być może, w duchu Davida Lyncha, nie wszystkie elementy wskoczą gładko na miejsce, być może zostanie nam w dłoni portret ubranego na czarno człowieka z podmiejskiego przystanku albo kawałek potłuczonego lusterka. Ale przez labirynt tej opowieści biegnie nić, pomagająca odnaleźć sens. Trzeba podążać za kategorią spojrzenia i władzy. Kto jest silniejszy? Osoba, która patrzy, czy ta, która dla spojrzenia performuje?” Olga Wróbel
Written in Polish by Małgorzata Żarów
8 minutes read

Kresećka

Kresećka to powieść o Mii i jej rodzinie, którą po ogłoszeniu niepodległości przez Słowenię spotkał tzw. izbris (wymazanie). Wydarzenie to stanowi jedną z najciemniejszych kart współczesnej słoweńskiej historii: w 1992 roku ponad 25 tys. osób – głównie dawnych obywateli innych republik jugosłowiańskich – zostało bezprawnie usuniętych („wymazanych”) z rejestru stałych mieszkańców. Z dnia na dzień stracili status prawny, dokumenty i podstawowe prawa człowieka, a w rezultacie stali się niewidzialni we własnym kraju. Powieść przedstawia towarzyszącą tej traumie ciszę – wymazanie nie pojawia się bowiem ani w rozmowach rodzinnych, ani w dyskursie społecznym. Historia Mii pozwala spojrzeć na ogłoszenie niepodległości przez Słowenię i rozpad Jugosławii ze strony innej niż znana nam z podręczników. Posługując się subtelnym humorem i zniuansowaną narracją, autorka odsłania, jak zmiany społeczne i polityczne znajdują swe odbicie w codziennym życiu jednostki. Za sprawą Kresećki po raz pierwszy w literaturze słoweńskiej wymazanie zostało pokazane z perspektywy dziecka – dziewczynki, która na początku nie rozumie znaczenia obywatelstwa, granic i tożsamości, a dorastając, coraz bardziej uświadamia sobie, czym ć na końcu jej nazwiska różni się od słoweńskiego č. Debiut Tiny Perić – mimo że podejmuje trudną tematykę wymazania, w przypadku której niemal każde zdanie pociąga za sobą ból – nie jest przepełniony goryczą. Biurokratyczna decyzja, określana w dzieciństwie głównej bohaterki jako „problem z dokumentami”, nie tylko doprowadziła do usunięcia ojca Mii z rejestru stałych mieszkańców, uniemożliwiła mu pracę i pozbawiła go wszelkich praw, lecz w pewnym sensie wymazała go z jej życia. Na szczęście nie na stałe. Milica Antić Gaber
Translated from Slovenian to Polish by Aleksandra Wójcik
Written in Slovenian by Tina Perić
7 minutes read

Lato w Burlandii

Ośmioletni Stern mieszka w Graystadzie. Jego ojciec jest dyplomatą, a matka powściągliwą artystką, która coraz bardziej zamyka się w sobie. Choć nie zostaje to powiedziane wprost, czytelnik wcześnie zdaje sobie sprawę, że rodzice Sterna są w trakcie rozwodu. Pojawia się Ciotka Emma (siostra bliskiego przyjaciela ojca Sterna, młodego i ambitnego pułkownika armii), która ma zająć się chłopcem, gdy jego ojciec jest w podróży służbowej zagranicą. Ojciec obiecał mu, że wróci na jego urodziny, chwilę przed Bożym Narodzeniem, ale dość szybko staje się jasne, że wypełnienie tej obietnicy jest równie skomplikowane, co sama sytuacja polityczna kraju. Graystadt jest podejrzanie podobny do Sofii, ale równie dobrze może być jakąkolwiek inną środkowo/wschodnioeuropejską stolicą. Niejasny pozostaje czas rozwoju akcji – narracja usiana jest licznymi odniesieniami do lat trzydziestych, czterdziestych, końca lat osiemdziesiątych, a nawet współczesności. Tworzy to onirczyną atmosferę déjà vu i deja vécu, powodując poczucie powtarzającej się historii, pamięci i traumy. Powieść łączy równoległe wątki i aluzje do takich tematów jak populizm, skrajnie prawicowe organizacje militarne czy niebezpiecznego wpływu mediów społecznościowych. Książka rozpoczyna się od kilku pozornie niezwiązanych ze sobą wydarzeń w Graystadzie. Buty zaczynają znikać z losowych domów w różnych częściach miasta; tajemniczy arystokrata o ambitnych planach przybywa swoim sterowcem. Jego latająca rezydencja złowrogo unosi się nad miastem, ucieleśniając w ten sposób poczucie zagrożenia i niepokoju, które zakotwicza się w powietrzu. Baron wpada na podstępny plan, który zostanie ujawniony znacznie później – chce ukraść marzenia mieszkańców Graystadtu.
Translated from Bulgarian to Polish by Zofia Kręc
Written in Bulgarian by Momchil Milanov
8 minutes read

Nie wszyscy pójdziemy do raju

“Not All of Us Will Go to Paradise” is an anti-road-trip and anti-coming-of-age novel. With effortless audacity and a keen awareness of its own genre boundaries, it portrays coming out as a journey—through memory, shame, class, religion, and the body. The narrator returns to the 1990s and early 2000s: to the world of VHS tapes and 00’s music, yet this cultural veneer crumbles beneath the weight of individual experience. With remarkable acuity, Górska reconstructs the landscape of Poland's post-transformation years, when the promise of a better life shaped both public imagination and private longing. It is a meditation on language itself: on how much it makes possible, how much it withholds, how deeply it can wound, and how ecstatically it can liberate. Górska is not writing a manifesto. She is writing about experience: sensual, painful, amusing, and shameful—and about a language that trembles, just as the body trembles. “Not All of Us Will Go to Paradise” is a hauntological expedition into the recent past, and a brilliant narrative reminding us that stepping out of the shadows does not always mean immediate salvation.
Written in Polish by Olga Górska
6 minutes read

Najpierw przychodzi milczeni

Translated from Romanian to Polish by Aleksander Podgórny
Written in Romanian by Ioana Maria Stăncescu
8 minutes read

Dni jako dziwne symptomy

Syzyfka błąka się po piekle z pustym wózkiem inwalidzkim, nie wiedząc, czego właściwie szuka. Pamięta tylko, że musi odebrać niepełnosprawną córkę z domu pobytu dziennego. Misja ta za każdym razem kończy się niepowodzeniem, po którym rozczarowana Syzyfka wraca do swojego zaniedbanego podziemnego mieszkania w osobliwym kompleksie mieszkaniowym. Gdy wynajmująca je kobieta na pozór bez przyczyny nawiązuję z nią rozmowę, Syzyfka nagle zaczyna coś sobie przypominać.
Translated from Dutch to Polish by Anna Opara
Written in Dutch by Leonieke Baerwaldt
7 minutes read
Loading...